italyanca Verbi Pronominali , Karışık Fiiller
İTALYANCA Verbi Pronominali
İtalyancada bazı fiiller bir yada iki şahıs veya nesne değerli zamirle “ particelle pronominali” ile birleştirilerek kullanıldığında kendine özgü başka bir anlama bürünür. Bunlar genellikle deyimsel anlamda kullanılır. Bu çeşit deyim anlamı taşıyan fiillere İtalyancada kesin olarak bir isim verilmese de kısaca karmaşık fiiller “verbi complessi ” diyebiliriz.
Tek zamirle fiil çekimi yapılanlar:
-Sonlarında ci veya ne zamiri yada (lo ,la,li,le) nesne değerli zamirleri bulunanlar. (volerci, prenderle, darne,smetterla, vb…..)
Volerci: Gerektirmek , ihtiyaç duyulmak anlamında kullanılır. Özellikle 3. tekil veya çoğul şahıs formunda kullanılır.
Da İstanbul a Kocaeli ci vuole un'ora in autobus.
Per fare il tiramisu ci vogliono sei uova.
Metterci: Volerci ile aynı anlamda olup daha çok 1. ve 2. (tekil veya çoğul) şahıs formlarında kullanılır.
Da İstanbul a Kocaeli ci vuole un'ora, ma con la mia vecchia macchina ci metto un'ora e un quarto.
Ci mettiamo circa un'ora per mangiare la cena.
Smetterla: Kötü bir davranışı yada alışkanlığı bırakmak, vazgeçmek anlamında kullanılır.
Bambini, smettetela di fare rumore!
Prenderla: Bir olaya karşı iyi yada kötü reaksiyon verme anlamında kullanılır.
Quando gli faccio notare degli errori, le prende sempre molto male.
Prenderle: Dayak yemek, dövülmek anlamında kullanılır.
Abbiamo discusso e le ho prese.
Entrarci: Bir şey ile alakası olmak, ilgisi olmak, rolü olmak anlamında kullanılır.
Che c'entra ! Non si può fare un paragone cosi. (Ne alakası var! Böyle bir mukayese yapılamaz)
No, io non c'entro . (Hayır, benim alakam yok)
İki zamirle fiil çekimi yapılanlar:
-Sonlarında şahıs zamirinin dönüşlü şekli (me,te,se,ce,ve,se), nesne değerli zamirler (lo ,la,li,le) ve ( ci,ne) zamirlerinden ikisinin birleşimi bulunanlar. (cavarsela, andersene, farcela, mettercisi, volercene,vb…..)
Farcela: Başarmak, amacına ulaşmak, sonuç almak anlamında kullanılır.
Ce la fai da solo o ti serve un mano?
Ce l'hai fatta finalmente a superare l'esame!
Questa situazione mi stressa da morire! Non ce la faccio più! (Bu duruma dayanamamak anlamında kullanılmıştır)
Andersene: Bir yerden gitmek, uzaklaşmak anlamında kullanılır.
Sono già le nove. Io me ne vado .
Vattene via e non tornare piu!
Aspettarsela: Ummak yada beklenmedik veya sürpriz bir duruma karşı bir tepki yada kabullenme anlamında kullanılır.
Questa non me l'aspettavo !
Me l'aspettavo , forse non così presto ma sapevo che sarebbe successo!
Avercela: Birine karşı olma, sinir olma yada ona karşı tutum değiştirmeyi ifade eder.
Ce l'ho con lui perché è disonesto.
Ma che stai dicendo? Ce l'hai con me?
Battersela/Svignarsela/ Darsela/Filarsela/ Sbolognarsela: Tüymek, sıvışmak, uzaklaşmak anlamında kullanılırlar.
Appena sono arrivati i genitori i bambini se la sono battuta .
Bersela: Yalan yada yanlış olduğu açıkça belli olan bir şeye safça inanmak, kanmak anlamında kullanılır.
Gli ho raccontato che sono un agente segreto e lui se l'è bevuta !
Cavarsela: Bir zorluğun, güçlüğün üstesinden gelmek anlamında kullanılır.
http://www.oss-sbs.bilgisi.gen.tr/-Com'è andato l'esame?
- Me la sono cavata .
Buggerarsene / Fregarsene: Umursamamak, takmamak anlamında kullanılırlar. Fregarsene biraz daha kaba bir tabirdir.
Io faccio tutto questo per lui e lui che fa? Se ne buggera! / ( Se ne frega! )
Dormirsela: Mışıl mışıl, derinden uyumak.
io lavoro e lui se la dorme!
Sentirsela: Bir şey yapma isteğini hissetmek yada bir şey yapma isteğine veya cesaretine sahip olmak.
Non me la sento di andare a Londra.
Darsele: Dövüşmek, vuruşmak.
Aykut e Hasan se le sono date per lei.
Prendersela: Gücenmek, sinirlenmek, incinmek anlamında kullanılır.
Se l'è presa perche' non l'ho chiamato.
Intendersela: Biriyle ortak olmak, işbirliği yapmak.
Godersela: İyi vakit geçirmek.
